ARTYKUΧ PRASOWE

Region Ba速ycki (strefa ba速ycka, kraje nadba速yckie) - region w Europie, obejmuj帷y obszar Morza Ba速yckiego i pa雟tw nad nim po這穎nych: Polski, Litwy, υtwy, Estonii, cz窷ci Rosji, Finlandii, Szwecji, Danii i cz窷ci Niemiec.

Krynica Morska noclegi

 

Ju od wczesnego 鈔edniowiecza by to obszar intensywnych kontaktów politycznych, gospodarczych i kulturalnych. By to obszar zarówno rozwoju wymiany handlowej (wikingowie, hanza), jak i rywalizacji gospodarczej i politycznej.

Natomiast struktura etniczna tego obszaru ukszta速owa豉 si oko這 V-VI wieku w okresie wielkich w璠rówek ludów na kontynencie europejskim. Przyby造 tu i osiedli造 si plemiona: germa雟kie - na zachodzie i pó軟ocy, ugrofi雟kie - na wschodzie, ba速yckie - na po逝dniowym wschodzie, a s這wia雟kie - na po逝dniu. Oko這 X w wieku nast瘼uje rozwój pierwszych organizmów pa雟twowych (Dania, Szwecja, Norwegia, Polska), jednocze郾ie post瘼uje chrystianizacja plemion nadba速yckich.

Od XII w. obserwowa mo積a ekspansj polityczn i terytorialn pa雟tw tego regionu, nast瘼uje rywalizacja o wp造wy nad Ba速ykiem, która doprowadzi豉 do wielu wojen (zobacz: wojna trzydziestoletnia, potop szwedzki, wojny pó軟ocne, rozbiory Polski, itd.). W XIII w. pojawiaj si tu zakony rycerskie: krzy瘸cki i kawalerów mieczowych, które przez kilka wieków odgrywaj znacz帷 rol. Koniec wieku XIV to okres konsolidacji politycznej pa雟tw: 1385 zawi您uje si polsko-litewska unia krewska, a w 1397 - unia kalmarska. W XV w. na scen polityczn regionu wkracza Rosja (Wielkie Ksi瘰two Moskiewskie), która w XVIII i XIX w. stanowi ju b璠zie si喚 dominuj帷 w po逝dniowej cz窷ci regionu. Znacz帷 pozycj osi庵aj równie Prusy, które doprowadzaj do zjednoczenia Niemiec w 1871 roku.

W roku 1918 wiele pa雟tw regionu (Finlandia, Estonia, υtwa, Litwa i Polska) odzyskuje niepodleg這嗆, wyzwalaj帷 si spod w豉dzy s御iadów. Region ten ucierpia powa積ie w czasie II wojny 鈍iatowej, ale dopiero podzia Europy na dwa wrogie obozy w latach 1945-1989 doprowadzi do os豉bienia wi瞛i gospodarczych regionu. Powsta造 wtedy dwie grupy pa雟tw odwróconych od siebie: Rada Nordycka oraz blok pa雟tw socjalistycznych. Ich kontakty ograniczy造 si jedynie do kwestii ekologicznych. Dopiero lata 90. XX w. (rozpad ZSRR, zjednoczenie Niemiec, procesy demokratyzacji w Europie Wschodniej) pozwoli造 na o篡wienie kontaktów dyplomatycznych i, niestety w mniejszym stopniu, stosunków gospodarczych.

Rada Ba速ycka

Rada Ba速ycka - to zawarte w 1990 r. przymierze polityczne Estonii, Litwy i υtwy, maj帷e na celu koordynacji polityki zagranicznej jego cz這nków, zw豉szcza wobec Wspólnoty Niepodleg造ch Pa雟tw.

Rada Ba速ycka jest kontynuacj Ba速yckiej Ententy, przymierza zawartego w 1934 roku, które funkcjonowa這 do 1940 r, kiedy to pa雟twa te zosta造 w陰czone do ZSRR. Pó幡iej, na fali gorbaczowowskiej pieriestrojki, 13 maja 1989 w Tallinnie, na inaugaracyjnej sesji przedstawicieli nadba速yckich republik radzieckich zawi您ane zosta這 Zgromadzenie Ba速yckie maj帷e na celu wypracowanie wspólnej strategii dzia豉 w kierunku zwi瘯szenia autonomii tych republik i zacie郾ienia ich wspó逍racy gospodarczej.

Czasami, b喚dnie Rad Ba速yck jest skrótowo nazywana zupe軟ie inna organizacja Rada Pa雟tw Morza Ba速yckiego.

Region Ba速ycki (strefa ba速ycka, kraje nadba速yckie) - region w Europie, obejmuj帷y obszar Morza Ba速yckiego i pa雟tw nad nim po這穎nych: Polski, Litwy, υtwy, Estonii, cz窷ci Rosji, Finlandii, Szwecji, Danii i cz窷ci Niemiec. Ju od wczesnego 鈔edniowiecza by to obszar intensywnych kontaktów politycznych, gospodarczych i kulturalnych. By to obszar zarówno rozwoju wymiany handlowej (wikingowie, hanza), jak i rywalizacji gospodarczej i politycznej.

Natomiast struktura etniczna tego obszaru ukszta速owa豉 si oko這 V-VI wieku w okresie wielkich w璠rówek ludów na kontynencie europejskim. Przyby造 tu i osiedli造 si plemiona: germa雟kie - na zachodzie i pó軟ocy, ugrofi雟kie - na wschodzie, ba速yckie - na po逝dniowym wschodzie, a s這wia雟kie - na po逝dniu. Oko這 X w wieku nast瘼uje rozwój pierwszych organizmów pa雟twowych (Dania, Szwecja, Norwegia, Polska), jednocze郾ie post瘼uje chrystianizacja plemion nadba速yckich.

Od XII w. obserwowa mo積a ekspansj polityczn i terytorialn pa雟tw tego regionu, nast瘼uje rywalizacja o wp造wy nad Ba速ykiem, która doprowadzi豉 do wielu wojen (zobacz: wojna trzydziestoletnia, potop szwedzki, wojny pó軟ocne, rozbiory Polski, itd.). W XIII w. pojawiaj si tu zakony rycerskie: krzy瘸cki i kawalerów mieczowych, które przez kilka wieków odgrywaj znacz帷 rol. Koniec wieku XIV to okres konsolidacji politycznej pa雟tw: 1385 zawi您uje si polsko-litewska unia krewska, a w 1397 - unia kalmarska. W XV w. na scen polityczn regionu wkracza Rosja (Wielkie Ksi瘰two Moskiewskie), która w XVIII i XIX w. stanowi ju b璠zie si喚 dominuj帷 w po逝dniowej cz窷ci regionu. Znacz帷 pozycj osi庵aj równie Prusy, które doprowadzaj do zjednoczenia Niemiec w 1871 roku.

W roku 1918 wiele pa雟tw regionu (Finlandia, Estonia, υtwa, Litwa i Polska) odzyskuje niepodleg這嗆, wyzwalaj帷 si spod w豉dzy s御iadów. Region ten ucierpia powa積ie w czasie II wojny 鈍iatowej, ale dopiero podzia Europy na dwa wrogie obozy w latach 1945-1989 doprowadzi do os豉bienia wi瞛i gospodarczych regionu. Powsta造 wtedy dwie grupy pa雟tw odwróconych od siebie: Rada Nordycka oraz blok pa雟tw socjalistycznych. Ich kontakty ograniczy造 si jedynie do kwestii ekologicznych. Dopiero lata 90. XX w. (rozpad ZSRR, zjednoczenie Niemiec, procesy demokratyzacji w Europie Wschodniej) pozwoli造 na o篡wienie kontaktów dyplomatycznych i, niestety w mniejszym stopniu, stosunków gospodarczych.

Wikingowie

Wikingowie to skandynawscy wojownicy, którzy od VIII wieku podejmowali dalekie wyprawy o charakterze kupieckim, rabunkowym lub osadniczym. W przypadku wypraw 逝pie盧zo-handlowych mówi si o wikindze zachodniej i wikindze wschodniej. Organizatorami wypraw do krajów Europy Zachodniej byli Normanowie du雟cy i norwescy (czyli w豉郾ie wikingowie), a tak瞠 mieszka鎍y dzisiejszej po逝dniowej Szwecji (prowincje Bohuslän, Halland, Uppland, Skane i Blekinge). Normanowie szwedzcy, gównie Swionowie i Goci, organizowali wyprawy do krajów po這穎nych na wschód i po逝dnie od ich ojczyzny, docieraj帷 do Bu貪arii Kamskiej, Rusi Kijowskiej, Bizancjum, a nawet Kalifatu Bagdadzkiego. Dotarli te do Ameryki (Pó軟ocnej) na d逝go przed Kolumbem. Dop造n瘭i do pó逕yspu Labrador (wschodnie wybrze瞠 Kanady).

Etymologia

S這wo wiking pochodzi od nazwy morskich, or篹nych wypraw: "viking". S這wo to pocz徠kowo 陰czono z staronordyjskiego vik (zatoka) lub starogerma雟kiego vik (osada portowa). Pó幡iej zauwa穎no jednak, 瞠 s這wo to pojawi這 si jeszcze w VIII wieku (przed okresem napa軼i wikingów na wybrze瘸 Anglii, Irlandii i Francji) w postaci staroangielskiego "wicingsceada" i starofrancuskiego "witsing". Od tamtej pory zacz皻o 陰czy nazw wiking z tym w豉郾ie obszarem j瞛ykowym, wskazuj帷 na staroangielski "wic" oznaczaj帷y obóz handlowy. Pierwszy raz tego okre郵enia u篡to na d逝go przed epok wikingów, wobec sakso雟kich (saskich) osadników.

Pierwszy odnotowany napad wikingów mia miejsce w 793 roku na wybrze瘸ch Anglii (Lindisfarne). Pocz徠kowo ich wyprawy nie wychodzi造 poza obr瑿 Morza Pó軟ocnego i wysp szkockich - Orkadów, Szetlandów, Hebrydów. Oko這 800 roku po raz pierwszy wyl康owali na Wyspach Owczych, które szybko zosta造 przez nich skolonizowane. W 874 roku dotarli równie do Islandii. Kolejny wiek przyniós odkrycie Grenlandii (ok. 982) i Ameryki (pó逕ysep Labrador i Nowa Fundlandia, ok. 1000), gdzie równie za這篡li swoje osady. Jednak walki z tubylcami i kótnie wewn皻rzne rych這 spowodowa造 porzucenie osad w Nowym 安iecie.

Z biegiem lat bandy wikingów rozros造 si do poka幡ych flotylli i zwi瘯szy si ich zasi璕. Niektóre grupy, op造waj帷 Pó逕ysep Iberyjski, dostawa造 si na Morze 字ódziemne i grabi造 wybrze瘸 po逝dniowej Galii i Itali. Inne grupy, wyprawiaj帷 si na wschód, penetrowa造 szlaki i tereny wzd逝 rzek D德iny i Wo販how oraz Dniepru, a do Morza Czarnego, gdzie 逝pi造 przybrze積e miasta Cesarstwa Bizantyjskiego. Wo貪 przep造wali a na Morze Kaspijskie. Wikingowie bogacili si jednak nie tylko 逝pieniem, ale równie handlem. Prowadzili intratny handel z Arabami, którym za srebro z Taszkentu i Afganistanu dostarczali futra, ozdoby z metali szlachetnych i niewolników z terenów nadba速yckich.

Po fazie najazdów rabunkowych Normanowie zacz瘭i si osiedla na zdobytych terenach, zw豉szcza na wyspach: Orkadach, Szetlandach, Islandii, a tak瞠 w Irlandii i Brytanii oraz na pó逕yspie Cotentin w pó軟ocnej Francji, gdzie za這篡li ksi瘰two Normandii. Zamieszkali w nim wikingowie zacz瘭i u篡wa j瞛yka francuskiego, a w 919 przyj瘭i chrze軼ija雟two. Pa雟two wikingów w Normandii istnia這 przez ponad 300 lat, staj帷 si w ko鎍u ksi瘰twem lennym króla Francji.

Dotarli tak瞠 w g陰b takich krajów jak Rosja, Wielka Brytania i Europy.

W Anglii zdo豉li w IX wieku opanowa niemal 80% terytorium kraju, tworz帷 w豉sne królestwo, którego królem by Kanut Wielki, po czym zostali wyparci na skutek rebelii Anglów i Sasów. W XI wieku królestwo anglosaskie zosta這 jednak ponownie podbite przez Normanów z Normandii, którzy równie wywodzili si od wikingów, a królem Anglii zosta ponownie wiking z pochodzenia - Wilhelm Zdobywca, który sta si za這篡cielem dynastii norma雟kiej, w豉daj帷ej Angli przez ponad 300 lat.

Sukcesy odnosili dzi瘯i du瞠j mobilno軼i, jak dawa造 im ich 這dzie (zwane drakkarami), oraz zwartej formacji zwanej murem tarcz. Pos逝giwali si jednor璚znymi mieczami, toporami, wóczniami, okr庵造mi drewnianymi tarczami o obitych metalem bokach. Prawa dzielnicowe z ko鎍a ery wikingów w wypadku pospolitego ruszenia nakazywa造 w Szwecji ka盥emu uczestnikowi by uzbrojonym w miecz, tarcz, he軛 oraz wóczni, trzeba by這 mie tak瞠 jedn kolczug, 逝k i dwa tuziny strza na 豉wk wio郵arsk. W Norwegii nale瘸這 mie trzy tuziny strza na 豉wk wio郵arsk, a zamiast miecza mo積a by這 mie topór, w Danii natomiast 逝k móg by zast徙iony kusz, lecz je郵i samemu nie by這 si dobrym strzelcem, trzeba by這 mie kogo do jej obs逝gi.

Gówn si陰 by豉 piechota, rzadko stosowano konnic. Podczas bitew morskich zwi您ywano burty statków i przyst瘼owano do aborda簑, walczono a za這ga jednego statku nie zostanie ca趾iem pokonana. Poch豉nia這 to znacznie wi璚ej ofiar ni bitwy l康owe.

Wikingowie byli wytrawnymi kupcami, podró穎wali daleko poza Skandynawi w celach handlowych. Towarami, które mogli zaoferowa mieszka鎍om innych krain by造: drewno, 瞠lazo (niezb璠ne do wyrabiania narz璠zi oraz broni), skóry fok i wielorybów, futra zwierz徠, k造 i ko軼i morsów (przydatne rze嬌iarzom). Swoje towary wikingowie przewozili na znaczne odleg這軼i za pomoc statków handlowych.

W豉sne dobra wikingowie wymieniali na miejscowe towary. Z Wysp Brytyjskich wiki雟cy kupcy przywozili srebro, pszenic i odzie; z krajów 鈔ódziemnomorskich - wino, ceramik, z這to i sól. 疾glowali przez Ba速yk i dalej rzekami przez Ru, a do Konstantynopola i Jerozolimy. Z dalekich krain sprowadzali egzotyczne towary, takie jak przyprawy czy jedwab.

Do wa積iejszych o鈔odków handlowych wikingów nale瘸造 m.in.: Birka (Szwecja), Hedeby (Dania), Truso (ziemie Prusów), Ryga (υtwa), Wolin (Pomorze), Kaupang (Norwegia), Jorvik (Anglia) i Dublin (Irlandia). Wikingowie handlowali tak瞠 niewolnikami (najcz窷ciej byli to chrze軼ija雟cy je鎍y i S這wianie). Niektórzy niewolnicy zabierani byli do Skandynawii, do ci篹kich robót budowlanych i na rol, lecz wi瘯szo嗆 by豉 sprzedawana za srebro do krajów arabskich.

Przyczyny ekspansji

Prawdopodobnie gówne przyczyny ekspansji wikingów to:

  • nag造 wzrost populacji w Skandynawii pod koniec VII wieku na skutek ocieplenia klimatu i rozwini璚ia technik rolniczych, który spowodowa deficyt ziemi uprawnej
  • s豉bo嗆 najbli窺zych krajów: Szkocji, Anglii i Francji, w których nie istnia造 jeszcze silne zjednoczone królestwa lub wyst瘼owa kryzys istniej帷ych struktur pa雟twowych.
  • ci庵貫 ataki Franków na wybrze瘸 skandynawskie i wi捫帷e si z tym sta貫 doskonalenie technik obronnych, oraz ch耩 zemsty na naje寮嬈ach.

Ich ekspansja by豉 mo磧iwa gównie dzi瘯i rozwojowi technik budowy statków - p豉skodennych 這dzi wios這wych, wyposa穎nych w prostok徠ne 瘸gle, tzw. drakkarów (przybrze積ych szybkich 這dzi bojowych) i knorrów, czy knar (pe軟omorskich statków dalekiego zasi璕u o niezwykle wysokiej jak na owe czasy dzielno軼i morskiej), a tak瞠 wynalezieniu techniki 瞠glowania na wiatr, ca趾owicie nieznanej w po逝dniowej Europie. Warto jeszcze doda, 瞠 oprócz knar wikingowie u篡wali jeszcze byrdingi, na których 瞠glowali w celach handlowych do gównych portów ba速yckich: du雟kiego Haithabu, szwedzkiej Birki, s這wia雟kiego Wolina i Jomsborga, pruskiego Truso. Umo磧iwi這 to nie tylko dalekie wyprawy morskie, ale równie wp造wanie rzekami w g陰b atakowanego terytorium. Warto jednak zaznaczy, 瞠 oprócz prowadzenia wypraw czysto 逝pie盧zych, wikingowie cz瘰to te osiedlali si w nowych miejscach na sta貫, zak豉daj帷 zwykle swoje w豉sne miasta portowe. Dotyczy to szczególnie Anglii 鈔odkowej i pó軟ocnej, Bretanii, Irlandii (gdzie za這篡li m.in. Dublin) oraz po逝dniowej Rosji i Ukrainy (gdzie za這篡li Kijów). Ich wyprawy przyczyni造 si tak瞠 do kolonizacji nowych l康ów oraz eksploracji mórz. Wikingowie, którzy zdo豉li utworzy swoje w豉sne pa雟twa, zostali pó幡iej wch這ni璚i przez okoliczn ludno嗆.
Ciekawostki

W okresie mi璠zywojennym w historiografii niemieckiej pojawi豉 si hipoteza, jakoby Mieszko I nosi imi Dagone wywodz帷e si od skandynawskiego Dagr. Tym samym mia on by wikingiem, który przej掖 w豉dz w pa雟twie Polan. Teoria ta udowadnia豉 niezdolno嗆 S這wian do utworzenia w豉snego pa雟twa. Nie mia豉 ona jednak 瘸dnych logicznych podstaw i rych這 upad豉 鄉ierci naturaln razem z ustrojem, który j wyhodowa.

Krynica Morska

Krynica Morska hotele nad morzem, tanie noclegi blisko morza.

Adres: ul. Nowa 19, 82-120 Krynica Morska
Telefony: +48 55 247 65 50,
+48 601 662 725, +48 723 077 777 ZADZWO
E-mail: joker@mierzeja.com